De sciencefictionwereld van Octavia Butler

Ik had al veel goede dingen gehoord over Octavia Butler’s sciencefiction boeken, maar het luisteren van een van haar korte verhalen in de podcast Levar Burton Reads was het laatste zetje dat ik nodig had om daadwerkelijk haar boeken te gaan lezen. Omdat ik niet aan half werk doe wat betreft literatuur, besloot ik daarom de vele pagina’s tellende verzamelroman Lilith’s Brood te lezen, een van haar bekendste sciencefiction trilogieën. 

Lilith’s Brood, ook wel de Xenogenesistrilogie genoemd, bundelt de romans Dawn (1987), Adulthood Rites (1988) en Imago (1989). In de eerste roman volg je hoe Lilith Iyapo na honderden jaren slaap ontwaakt als gevangene van de buitenaardse Oankali. De mensheid heeft zichzelf en de Aarde door oorlog bijna compleet vernietigd en de Oankali, gedreven door een verlangen om anderen te genezen, hebben enkele overlevenden van de Aarde gered en de planeet hersteld. Naast het instinct om anderen te genezen, hebben de Oankali als doel om zichzelf genetisch te vermengen met andere soorten. Daarom kunnen de geredde mensen zichzelf alleen voortplanten met de Oankali en zal de Aarde nooit meer compleet “menselijk” zijn. Lilith wordt als eerste wakker gemaakt door de Oankali om de overige mensen op deze taak voor te bereiden, terwijl ze zelf ook worstelt met verzet tegen het ingrijpen van de Oankali. Als lezer begrijp je heel goed Lilith’s woede wanneer ze telkens tegen het onbegrip van Oankali stuit om de mensheid met rust te laten. In de tweede en derde roman is Lilith niet meer het hoofdpersonage, maar volg je de relaties tussen de Oankali en de mensen vanuit andere personages en krijg je zo een diverser beeld van de aliens en hun bedoelingen.

Ik vond de boeken erg leuk om te lezen omdat Butler een complexe wereld opbouwt en de Oankali als interessante aliens weet neer te zetten die ook inzicht geven in de mensheid. Volgens de Oankali lijden mensen aan een fatale genetische fout, namelijk dat ze intelligent en hiërarchisch zijn. Hierdoor kwam de oorlog tot stand die de mensheid bijna geheel uitroeiden en dat zal weer opnieuw gebeuren, tenzij de Oankali via genetische aanpassingen en nieuwe generaties deze fout uit het menselijk DNA weten te krijgen. Ook zijn de Oankali zo geïnteresseerd in de mensheid vanwege mutaties in het DNA door kankercellen. De ziekte is voor de aliens juist een van de meest fascinerende kenmerken van de mensheid. Een ander interessant thema is Butler’s gebruik van erotiek en het lichaam. Uiteindelijk weten de Oankali mensen deels te overtuigen om zich met hen voort te planten  via hun gave om met mentale verbindingen seksuele prikkels te stimuleren. Als een mens zich bindt aan de Oankali leidt dat tot een soort verslaving, mensen kunnen vervolgens nooit meer andere mensen fysiek aanraken of “normale” seks hebben, het kan alleen maar via de aliens. Dat roept allerlei vragen op over het toe-eigenen van je eigen lichaam en zeggenschap daarover (of beter gezegd, het complete gebrek daar aan). Bovendien speelt de trilogie ook duidelijk in op thema’s van ras en kolonialisme.

De complexiteit van de wereld en de Oankali zijn ontzettend interessant, maar op een gegeven moment vond ik het plot in de serie te traag. De Oankali zijn leuke personages, maar soms miste ik wat meer van de actie die in het eerste boek plaatsvond. Ook vond ik de overgang in tijd af en toe wel erg abrupt en onduidelijk. Toch raad ik zeker aan om op zijn minst de eerste roman te lezen (en als je iets zoekt om de zomer mee door te komen, de rest ook), want ik begrijp heel goed waarom Octavia Butler’s sciencefictionromans als klassiekers worden beschouwd.

Advertenties

Een gedachte over “De sciencefictionwereld van Octavia Butler

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.